Marzanna
Z Wikipedii
Marzan(n)a, Mora, Morana, Morena, Marena, Marzaniok, Śmierć, Śmierztecka, Śmiertka, Śmiercicha, Dusiołek, Dusiec (z indoeuropejskiego rdzenia *mar-, *mor- - śmierć) – słowiańska bogini (demon) zimy i śmierci. Prawdopodobnie złowroga hipostaza Wielkiej Matki, potem zdemonizowana. Słowacka forma teonimu Ma(r)muriena sugeruje związki z Marsem, Marmorem, Mamersem, Mamuriusem Veturiusem (porównaj Morrigan, Badb).
Roślinną hipostazą bogini była prawdopodobnie marzanna (Rubia tinctorum, pol. dial. marzena, sczes. mařena, mařana, ros. marená) dostarczająca czerwonego barwnika (kojarzonego zapewne z krwią, również menstruacyjną), porównaj też: ang. madder < sang. maedere, sgmn. matara, sisl. mathra.
Marzanna występuje też w rekonstruowanym przez R. Katicića micie o Jaryle / Jarowicie, jako jego narzeczona lub żona. Przedstawiana w pieśniach ludowych, jak pasie gęsi, dzwoni kluczami itp., wybierała Jarowita (w folklorze płd. Słowian - Zielonego Jerzego) za męża. Mit mówił o ich boskim małżeństwie i o śmierci Zielonego Jerzego. Marzanna wraz z Dziewanną została wspomniana przez Jana Długosza jako bogini polska.
[edytuj] Topienie Marzanny
Marzanna to również nazwa kukły przedstawiającej boginię, którą w rytualny sposób palono, topiono, w czasie wiosennego święta Jarego, aby przywołać wiosnę. Zwyczaj ten, zakorzeniony w pogańskich obrzędach ofiarnych, miał zapewnić urodzaj w nadchodzącym roku. Zgodnie z opisanymi przez Jamesa Frazera zasadami magii sympatycznej wierzono, że zabicie postaci przedstawiającej boginię śmierci spowoduje jednocześnie usunięcie efektów przez nią wywołanych (zimy) i nadejście wiosny.
Kukłę wykonywano ze słomy, owijano białym płótnem, zdobiono wstążkami i koralami. Tradycja nakazywała, aby dziecięcy orszak, z Marzanną i zielonymi gałązkami jałowca w dłoniach, obszedł wszystkie domy we wsi. Po drodze podtapiano Marzannę w każdej wodzie, jaka się nadarzyła. Wieczorem kukłę przejmowała młodzież. W świetle zapalonych gałązek jałowca wyprowadzano Marzannę ze wsi, podpalano i wrzucano do wody. Z topieniem Śmiercichy, również obecnie, związane są różne przesądy: nie wolno dotknąć pływającej w wodzie kukły, bo grozi to uschnięciem ręki, obejrzenie się za siebie w drodze powrotnej może spowodować chorobę, a potknięcie i upadek - śmierć w ciągu najbliższego roku.
Chrześcijaństwo próbowało zakazać tego starosłowiańskiego zwyczaju. W 1420 roku Synod Poznański nakazywał duchowieństwu: "Nie dozwalajcie, aby w niedzielę odbywał się zabobonny zwyczaj wynoszenia jakiejś postaci, którą śmiercią nazywają i w kałuży topią". Rodzima tradycja okazała się jednak silniejsza. W konsekwencji na przełomie XVII i XVIII wieku próbowano tradycje topienia Marzanny zastąpić (w środę przed wielkanocą) zrzucaniem z wieży kościelnej kukły symbolizującej Judasza, co również zakończyło się niepowodzeniem. Obecnie obrzęd łączony jest z nastaniem kalendarzowej wiosny 21 marca.
[edytuj] Zobacz też
[edytuj] Zobacz w sieci
Zima: Konik • Koza • Turoń • Podłaźniki • Szopki krakowskie • Gwiazda kolędnicza • Misie • Ścięcie śmierci • Podkoziołek • Ciągnienie kloca • Cąber • Wkupne do bab •Skakanie na urodzaj lnu •Zapusty •
Wiosna: Marzanna • Gregorianki • Judaszki • Pucheroki • Śmigus-dyngus • Turki • Dziady śmigustne • Siuda Baba • Kurek dyngusowy • Pisanki • Palma wielkanocna • Roduś • Król pasterzy • Lajkonik • Sobótki •
Lato: Wyzwolenie kosiarza • Oborywanie przepiórki • Okrężne • Kozioł •
Jesień: Zaduszki • Andrzejki • Pieczywo obrzędowe •
Jesza (Jowisz) • Łada (Mars) • Dzidzileyla (Wenera) • Nyja (Pluton) • Pogoda • Żywie • Dziewanna (Diana) • Marzanna (Cerera)
|
#471846: |
|
<phx> "chodzcie, znam taki zajebisty skrot"
<phx> stwierdzil mojzesz |
|
#471811: |
|
<Aekal> ale mialem fajna sytuacje
<Aekal> expie sobie na dwarfach, po chwili 5 gostkow mnie pizga i zaczynaja mnie nawalac <Aekal> zjechali mnie do kilkunastu hp i mowili zebym im placil <Aekal> ja im daje 97 gp i mowie ze wiecej nie mam <Aekal> a jak chceli wiecej to udawalem ze afk jestem <Aekal> i sobie poszli, a po chwili :D <Aekal> Aekal 15level vs level 28, 26, 31, 27 <Aekal> wygralem ^^ <Aekal> fajnie co? <Rater> a ja dzisiaj gadałem z dziewczyną <Rater> fajnie co? |
|
#471546: |
|
<piotrekbmx25> Wiesz że w średniowieczu nie znano sposobów reanimacji
<b_mx> no i co?? <piotrekbmx25> tam jak ktoś nie dawał znaków życia to był uznawany za martwego <b_mx> ale o co chodzi?? <piotrekbmx25> Ty na każdej imprezie jesteś tak nawalony że nie dajesz znaków życia <b_mx> No i kurwa co z tego?? <piotrekbmx25> To że jak byś żył w średniowieczu to byś był lepszy od Jezusa <b_mx> ... |
|
#471376: |
|
<Grzbiet> jedna ludzka komórka zawiera 75 MB informacji genetycznych
<Grzbiet> dlatego jeden plemnik 37,5 MB <Grzbiet> w jednym ml spermy jest 100 milionów plemników <Grzbiet> przy ejakulacji trwającej średnio 5 sekund uwolni się 2,25 ml spermy <Grzbiet> z wyliczeń otrzymamy, że przepustowość danych męskiego penisa wynosi (37,5 MB x 100 MB x 2,25)/5 = 1687,5 Terabajtów na sekundę <Grzbiet> w wyniku tego wiemy, że żeńskie jajeczko jest zdolne wytrzymywać ataki DDoS o objętości więcej niż 1,5 Pentabajtów na sekundę a przy tym przepuści tylko jeden pakiet danych. Tym samym jest to najlepszy hardware'owy firewall na świecie! <Ufiasty> jedna wada... ten jeden jedyny pakiet, który system przepuści, zawiesi cały system na 9 miesięcy. <Grzbiet> :| |
|
#471181: |
|
<kamper> ludzie tak bajeruja w CV
<kamper> ze az mozg staje <Bastet> nic mi nie mów <Bastet> to moja druga selekcja już w tym roku <Bastet> masakra! <kamper> raz jedna znajoma napisala, 'podstawy jezyka angielskiego w mowie' oraz 'srednio zaawansowany angielski w pismie' <kamper> jak ona nie umiala odmienic czasownika 'to be' <kamper> :/ <Bastet> teks z CV... pisze na stanowisko nauczyciela kobietka <Bastet> CV w tonacji różowej <kamper> LOL <Bastet> i w osiągnięciach zawodowych napisała tak: "moi byli uczniowie do tej pory zapraszają mnie na wigilie klasowe" |
no host brak hosta brak hosta 906 wymiana linkow