Marian Smoluchowski - Nauka

Marian Smoluchowski

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Marian Smoluchowski

Urodzony 28 maja 1872
Vorderbrühl
Zmarł 5 września 1917
Kraków
Znany z wyjaśnienia budowy cząsteczkowej materii
Zawód fizyk
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Marian Smoluchowski (Marian Ritter von Smolan Smoluchowski, ur. 28 maja 1872, zm. 5 września 1917) – polski fizyk.

Spis treści

[edytuj] Życiorys

Urodzony w Vorderbrühl pod Wiedniem w Austrii, w latach 1890-94 studiował fizykę na uniwersytecie w Wiedniu. Jego nauczycielami byli Franz Serafin Exner i Joseph Stefan. Poślubił Zofię Baraniecką (1881-1959), córkę profesora matematyki Uniwersytetu Jagiellońskiego Mariana Baranieckiego, z którą miał dzieci - córkę Aldonę (1902-1984) i syna Romana (1910-1996, także fizyka, profesora uniwersytetów w Princeton i Austin). W 1894-95 odbył służbę wojskową, w 1895 obronił z wyróżnieniem pracę doktorską w Wiedniu. Przez kilka lat pracował w laboratoriach różnych ośrodków naukowych Europy (Sorbona, Glasgow, Berlin). W 1898 otrzymał prawo wykładania (tzw. veniam legendi). W latach 1899-1912 pracował na Uniwersytecie Lwowskim, od 1900 jako profesor. Od 1912 profesor na Uniwersytecie Jagiellońskim, w katedrze fizyki doświadczalnej. Objął ją po Auguście Witkowskim, który długo wcześniej wskazał go jako swego następcę.

Smoluchowski był klasykiem fizyki statystycznej. Prowadził badania nad wyjaśnieniem ruchów Browna. Einstein wykorzystał jego prace, aby sformułować teorię wyjaśniającą chaotyczne ruchy cząstek[1]. Jedno z równań teorii dyfuzji jest znane jako równanie Smoluchowskiego. Był też zapalonym taternikiem. 15 lipca 1917 został wybrany na rektora UJ. Zmarł 5 września 1917 w Krakowie w wyniku dyzenterii. Wspomnienie o nim napisał m.in. Einstein[2].

Jego imię nosi Instytut Fizyki Uniwersytetu Jagiellońskiego, jedna z ulic w Krakowie oraz ulica w Poznaniu, przy której znajduje się Instytut Fizyki Molekularnej PAN. Także we Wrocławiu (w kampusie Politechniki Wrocławskiej), Warszawie, Lublinie, Oświęcimiu i Gdańsku są ulice M. Smoluchowskiego. Polskie Towarzystwo Fizyczne ustanowiło Medal Mariana Smoluchowskiego nadawany za wybitne osiągnięcia w dziedzinie fizyki.

Decyzją Międzynarodowej Unii Astronomicznej w 1970 jednemu z kraterów na Księżycu nadano nazwę Smoluchowski od Mariana Smoluchowskiego[3] [4].

Przypisy

  1. Turnau J., Bieroń J: 125. rocznica urodzin i 80. rocznica śmierci Mariana Smoluchowskiego. virgo.ii.uj.edu.pl.
  2. Einstein A. Marian v. Smoluchowski. Naturwissenschaften 5, 50, 737-738, 1917 DOI:10.1007/BF02448010
  3. Położenie na mapie Księżyca
  4. Pochodzenie nazwy krateru

[edytuj] Bibliografia

  • A. Teske - Marian Smoluchowski, Leben und Werk (Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1997.

[edytuj] Linki zewnętrzne






"Katyń" nawet w Japonii
"Katyń" Andrzeja Wajdy trafi w 2009 roku do kin w wielu krajach Europy, m.in. we Włoszech, w Danii i we Francji, a także na innych kontynentach - w Azji, Ameryce Północnej i Australii - poinformowała Telewizja Polska, światowy dystrybutor filmu "Katyń".
"Gomorra" w polskich kinach
Dramat "Gomorra", zrealizowany na motywach głośnej książki włoskiego pisarza i dziennikarza Roberto Saviano, odsłaniającej kulisy i mechanizmy działania neapolitańskiej mafii - kamorry, trafi do polskich kin 16 stycznia. Reżyserem obrazu jest Matteo Garrone.
Stypendium zmarłego aktora
Australijscy aktorzy, w tym Nicole Kidman i Hugh Jackman, zadeklarowali wsparcie dla nowo powstałego stypendium im. Heatha Ledgera zorganizowanego przez amerykańską organizację non profit Australians in Film.
Złote Taśmy przyznane!
Samodzielne Koło Piśmiennictwa Filmowego Stowarzyszenia Filmowców Polskich 8 stycznia 2009 roku przyznało nagrody dla filmów wprowadzonych na ekrany polskich kin w roku 2008.
TVP odpowiada Wajdzie
Telewizja Polska - światowy dystrybutor filmu "Katyń" - odpowiada na zarzuty Andrzeja Wajdy, chwaląc się "najlepszym wynikiem dystrybucyjnym w historii polskiego filmu fabularnego".

niezarejestrowana strona 906 906 wymiana linkow sprawdz strone